Na czym polega sprzeczność
W samej naszej galaktyce są setki miliardów gwiazd, większość z nich ma planety, a warunki na części tych planet przypominają ziemskie. Galaktyka jest tak stara, że cywilizacja, która powstała milion lat przed naszą, zdążyłaby rozprzestrzenić się bardzo daleko.
Tymczasem dziesięciolecia poszukiwań nie przyniosły ani jednego potwierdzonego sygnału. Stąd pytanie przypisywane fizykowi, który podobno zadał je przy obiedzie: skoro jest ich tak wielu, to gdzie oni wszyscy są?
Główne wyjaśnienia
- FiltrGdzieś na drodze od prostego życia do cywilizacji znajduje się etap, przez który prawie nikt nie przechodzi. Pytanie brzmi, czy mamy go już za sobą, czy dopiero przed sobą.
- Rzadka ZiemiaTak wiele warunków musi zaistnieć jednocześnie i z taką precyzją, że złożone życie powstaje niezwykle rzadko.
- CiszaCywilizacje istnieją, ale nie hałasują: być może nie są zainteresowane, nie jest to bezpieczne albo komunikują się w sposób, którego nie znamy.
Pierwsze wyjaśnienie jest najbardziej niepokojące. Jeśli trudny etap mamy już za sobą - na przykład samo powstanie życia - można mieć szczęście. Jeśli wciąż jest przed nami, cywilizacje regularnie nie przeżywają jakiegoś etapu, a my dopiero się do niego zbliżamy.
Brak odkryć to dane, ale słabe. Nasłuchiwaliśmy zaledwie niewielkiej części nieba w wąskim zakresie częstotliwości i przez bardzo krótki czas w kosmicznej skali.
Skala poszukiwań rzeczywiście jest skromna. Często przywołuje się takie porównanie: to jak nabrać szklankę wody z oceanu, nie znaleźć w niej ryby i wyciągnąć wniosek, że ryb nie ma. Na stwierdzenie ich braku jest jeszcze za wcześnie.
Jest też techniczne zastrzeżenie. Nasze własne sygnały radiowe w ostatnich dziesięcioleciach stały się słabsze i bardziej kierunkowe: nadawanie analogowe ustąpiło cyfrowemu i satelitarnemu. Być może cywilizacje hałasują tylko przez krótki czas, a potem cichną.
Obecnie poszukiwania przesunęły się z sygnałów radiowych na inne ślady: ślady technologii w atmosferach odległych planet, niezwykłe źródła światła i oznaki nierównowagi chemicznej. To trwa dłużej, ale nie wymaga, by ktoś celowo wysyłał nam sygnał.
Na czym polega sprzeczność?
Jak mocny wniosek można wyciągnąć z braku odkryć?
Źródła
- Pytanie o sprzeczność między prawdopodobną powszechnością życia a brakiem obserwowalnych śladów sformułowano w połowie XX wieku
- wśród wyjaśnień rozważa się hipotezę wielkiego filtra, rzadkość odpowiednich warunków oraz niską wykrywalność cywilizacji
Dalej w serii „Życie we wszechświecie”
2 artykuły w całości na stronie, jeszcze 3 w aplikacji
