Co mówi ślad obuwia

Ekspert najpierw odczytuje to, co nadał producent: wzór bieżnika, rozmiar, kształt obcasa i logo na pięcie. Takich podeszw szuka się w bazach referencyjnych, w których zebrano tysiące wzorów powiązanych z markami i modelami. Krąg zawęża się od dowolnego obuwia na świecie do jednego modelu - ale par tego modelu produkuje się setki tysięcy.

Potem pojawia się to, czego fabryka nie planowała. Szkło zostawiło nacięcie w poprzek bieżnika, kamyk zaklinował się w rowku, a jeden ząbek wykruszył się o krawężnik. Te ślady powstają przypadkowo - w przypadkowym miejscu i przypadkowego dnia - dlatego nie pokrywają się w dwóch parach tego samego modelu. To na nich opiera się wniosek o „tej właśnie podeszwie”, a nie o „takiej samej”. Ten zestaw cech nie pozostaje jednak stały: podczas chodzenia jedne zadrapania przybywają, a inne się ścierają - dlatego ważne jest, ile czasu minęło między pozostawieniem śladu a zabezpieczeniem obuwia.

Pomiędzy tymi dwoma poziomami znajduje się zużycie. Podczas chodzenia stopa nie przetacza się dokładnie przez środek: jedna osoba przechyla ją na zewnątrz i ściera zewnętrzną krawędź obcasa, inna zużywa jego wewnętrzną stronę. Zajrzyj do swojej starej pary - niemal na pewno jedna strona jest bardziej wytarta. Widziano to sto razy i nie uznawano za cechę, ale dla eksperta zużycie znajduje się pośrodku: nie jest unikalne jak nacięcie od szkła, ale też nie wygląda tak samo w całej partii.

Jeden odcisk mówi o obuwiu. Kilka kolejnych - już o sposobie chodzenia. Na podstawie ciągu śladów mierzy się długość kroku, szerokość rozstawienia stóp i kąt, pod którym palce są skierowane na zewnątrz. U jednej osoby te wartości pozostają dość stałe.

Ten sam ciąg śladów pokazuje, czy ktoś szedł, czy biegł. Podczas biegu ciężar zwykle spoczywa na przedniej części stopy: palce są odciśnięte głębiej niż pięta, krok jest wyraźnie dłuższy, a luźna ziemia zostaje wyrzucona do tyłu, przeciwnie do kierunku ruchu. Gwałtowny zwrot zostawia rozmazany, obrócony odcisk. Można to odczytać z geometrii, bez laboratorium.

Najtrudniejszy jest ostatni krok: „ten ślad zostawiła właśnie ta para”. Zgodność modelu i rozmiaru łatwo sprawdzić. Wniosek o jednej konkretnej parze opiera się jednak na przypadkowych cechach, a wspólnego standardu nie ma: ekspert sam decyduje, ile zgodnych nacięć wystarczy. W 2016 roku Prezydencka Rada Doradców ds. Nauki i Technologii w USA (PCAST) przeanalizowała tę metodę i uznała, że badań potwierdzających wiarygodność takiego wniosku jest za mało.